BLOG | Microplastics in de textielsector

July 6, 2023

Is je gerecyclede jas een bron van microplastics?

We zijn vaak blind voor onbedoelde negatieve gevolgen wanneer we zoeken naar zilveren kogels. We vergeten dat maatregelen aanzienlijke positieve effecten kunnen hebben, maar ook enkele negatieve effecten kunnen hebben. Daarom is het van cruciaal belang om zowel de beoogde positieve effecten als de onbedoelde negatieve effecten te beheersen.

Een goed voorbeeld is de toename van microplastics als gevolg van bepaalde circulaire praktijken in de textielsector. In deze blog bekijken we waarom microplastics een onbedoeld negatief gevolg zijn en wat textielbedrijven eraan kunnen doen.

Wat is er aan de hand met microplastics?

Onderzoekers onthullen steeds vaker de negatieve impact van microplastics op de omgeving en onze gezondheid. Daarom krijgen microplastics een paar nieuwe bijnamen: „groot milieuprobleem” (Amobonye et al., 2021), „opkomende verontreinigende stof” (Sol et al., 2020) en „extreem schadelijk” (Khalid et al., 2021).

Microplastics zijn ook in de krant verschenen krantenkoppen. De samenleving maakt zich steeds meer zorgen over de problematiek van microplastics.

Microplastics in de textielsector

Mensen die in de textielsector werken, weten dat de druk toeneemt om de ecologische voetafdruk te verkleinen. Daarom wenden veel kledingbedrijven zich tot circulaire principes om te verminderen impact. Consumenten merken dit aan de hoeveelheid kleding die beschikbaar is van gerecyclede materialen.

Helaas is er bij het recyclen van kledingmateriaal een risico dat meer microvezels lekken in het milieu dan bij de verwerking van nieuwe materialen (RIVM, 2019). Gelukkig kan met de juiste maatregelen ook het aantal vrijgekomen microplastics worden verminderd. Dit risico is echter geen reden om te stoppen met het gebruik van gerecycleerd materiaal. Integendeel, met de juiste maatregelen kan het aantal vrijkomende microplastics worden verminderd. Daarom moeten microplastics worden meegenomen in de circulaire economiestrategie van kledingbedrijven.

Nadat we met verschillende actoren in de sector over dit probleem hadden gesproken, erkenden we dat microplastics ontbreekt momenteel in circulaire strategieën. Meerdere bedrijven investeren bijvoorbeeld fors in kettingen van gerecycled polyester zonder de mogelijke onbedoelde bijwerkingen te identificeren. De effectiviteit van hun duurzaamheidsinspanningen wordt ondermijnd door deze blinde vlek.

De druk stijgt

Verschillende ontwikkelingen op het gebied van microplastics zullen de druk op de textielsector om in actie te komen

1/ Regelgeving zal waarschijnlijk worden toegepast: nationale gezondheidsinstanties en NGO's roepen op tot overheidsmaatregelen. In de cosmeticasector zijn dergelijke maatregelen al onderweg (ECHA, n.d.)

2/ NGO's houden kledingbedrijven en certificeringspartijen verantwoordelijk: De Plastic Soup Foundation lanceerde bijvoorbeeld een 'Fatal Fashion'-campagne (Plastic Soup Foundation, n.d.). Ondertussen wordt Cradle to Cradle bekritiseerd omdat het slaapt over de kwestie van microplastics (Changing Markets, 2022)

3/ Wetenschappelijk onderzoek over dit onderwerp zal blijven toenemen

4/ media de aandacht voor het onderwerp zal blijven toenemen

Waar gaan we heen vanaf hier?

Voordat nieuwe problemen worden opgelost, doorlopen ze meestal 4 fasen. Het probleem van microplastics zit momenteel nog steeds in de aanvangsfase. Er zijn enkele gefragmenteerde projecten uitgevoerd en het probleem is onder de aandacht gebracht. Hoewel er al enige samenwerking is gevonden in bijvoorbeeld het #Microfibre -consortium en er enkele initiële wetgeving (gericht op bijvoorbeeld het einde van de pijpleidingoplossing: wasmachinefilters) op komst is.

In deze fase kunnen organisaties beginnen met het oplossen van het probleem van microplastics door het te erkennen en te integreren in hun reguliere activiteiten. Bedrijven kunnen het bijvoorbeeld opnemen in hun strategie voor de circulaire economie en het identificeren als een materieel (sub) onderwerp op het gebied van duurzaamheid. Organisaties kunnen dan beginnen met het identificeren van oplossingen en beginnen met proefprojecten, terwijl ze deze integreren in hun eigen operationele basislijn. Daardoor kunnen ze de waardeketen en andere actoren in de sector gaan betrekken.

Voor de lange termijn hebben we wetgeving nodig om een minimumnorm vast te stellen, maar voor de korte termijn kunnen vooruitstrevende bedrijven het voortouw nemen om de markt op de juiste manier te stimuleren.

Wil de echte leider alsjeblieft opstaan?

Textielbedrijven kunnen een koploper rol bij het ondersteunen van deze duurzame transitie, aangezien er (nog) geen eerste stappen zijn geïdentificeerd in de sector.

Waarom zou je een koploper willen zijn? Koplopers hebben de neiging om:

maak een concurrentievoordeel door samen duurzame markten te creëren (Loorbach & Wijsman, 2013)
beloond worden en gedragen door NGO's (Nijhof & Simons, 2020)
ontvangen erkenning van de regering (Nijhof & Simons, 2020)
hernieuwde passie ontwikkelen en enthousiasme (Loorbach & Wijsman, 2013)

We kijken uit naar het moment dat bedrijven naar voren komen als koplopers en wetgeving die vorm geeft aan een markt waarin het vermijden van microplastics een fundamentele kwaliteitseis is. En we willen graag bijdragen, dus neem gerust contact op om ideeën uit te wisselen als je dit probleem wilt aanpakken.

Artikel geschreven door:‍